krew do badania w probówce

Diagnostyczne badania morfologiczne są obecnie podstawowymi badaniami, które wykonuje się w celu nie tylko stwierdzania rozmaitych chorób, ale również w formie profilaktycznej. Istotne jest jednak, aby odpowiednio się do nich przygotować, a także we właściwy sposób interpretować wyniki badań, aby móc wyciągnąć z nich właściwe wnioski.

 

Morfologia krwi jest wykonywana w naszej przychodni, podobnie jak w większości laboratoriów diagnostycznych, a wyniki często dostępne są jeszcze tego samego dnia. Przy właściwym przygotowaniu oraz nowoczesnych metodach analizy, zwłaszcza dokonywanej na miejscu, w punkcie pobrania, wyniki krwi są wiążące i mogą być pomocne w stwierdzaniu najróżniejszych schorzeń. Warto wiedzieć jednak, jak je interpretować.

 

Interpretacja wyników badań krwi

Przede wszystkim należy określić, w jakim celu wykonywane są badania krwi. Jeśli są badaniami profilaktycznymi, a wartości nie wybiegają poniżej opisanych dalej norm, to nie ma konieczności kontaktowania się z lekarzem w celu ich analizy. Inaczej jest jednak, jeśli wartości wykazują konkretne odchylenia. Ważne jest również, aby interpretować wyniki krwi wraz z lekarzem, jeśli ich znaczenie jest czysto diagnostyczne. To pozwala wyeliminować podejrzenie rozmaitych schorzeń albo stwierdzić ich obecność i zleci np. odpowiednią terapię bądź dodatkowe badania czy hospitalizację.

Warto tutaj zaznaczyć, że normy są ustalone dla średnich wartości dotyczących konkretnych płci czy grup wiekowych. Choć z pewnością w dużej mierze są wyznacznikiem norm zdrowotnych, to jednak zdarza się, że u osób zdrowych występują rozmaite odstępstwa od normy. Nie należy zawsze przyjmować wartości poza normą jako oznaki choroby – wskazana jest diagnostyka w kierunku schorzeń, jeśli jednak odstępstwa występowały wcześniej i nie stwierdzono żadnych chorób, należy uznać takie wyniki za właściwe dla danego organizmu.

Na koniec warto dodać, że bardzo istotną rolę pełni odpowiednie przygotowanie do badań. Spożywanie alkoholu, intensywny wysiłek, przyjmowane leki – to wszystko może znacząco zmienić wynik badania krwi i wręcz go przekłamać. Z tego powodu przyjście na badania rano, na czczo, po wypiciu szklanki wody jest bardzo istotne i wspomaga uzyskanie prawidłowych, realnych wyników.

Poniżej przedstawiamy istniejące normy oraz przyczyny odstępstw od nich dla części najważniejszych składników krwi.

 

Erytrocyty – RBC

  • Norma dla kobiet: 3,9–5,6 M/µl
  • Norma dla mężczyzn: 4,5–6,5 M/µl
  • Norma dla niemowląt: 3,8 M/µl

Erytrocyty to inaczej krwinki czerwone.

Ich zbyt duża ilość jest bardzo rzadko spotykana i typowa jedynie dla osób pracujących bądź mieszkających na znacznych wysokościach, np. wysoko w górach podczas wypraw.

Zmniejszenie ilości krwinek czerwonych zazwyczaj oznacza krwotok (np. wewnętrzny, po pęknięciu wrzodów czy po wypadkach) bądź anemię wynikającą z braków żelaza, kwasu foliowego czy witaminy B12 we krwi. Czasami obniżona ilość erytrocytów jest również typowa dla kobiet w ciąży. W rzadkich przypadkach zdarza się przy schorzeniach dotykających nerek.

 

Hemoglobina – HGB

  • Norma dla kobiet: 6,8–9,3 mmol/l lub 11,5–15,5 g/dl
  • Norma dla mężczyzn: 7,4–10,5 mmol/l lub 13,5–17,5 g/dl

Hemoglobina jest ściśle związana z erytrocytami. Odpowiada w dużej mierze za wiązanie i transport żelaza we krwi.

Jej niski poziom zazwyczaj jest dodatkową cechą przy stwierdzonej anemii. Zbyt wysoka wartość występuje dość rzadko i zazwyczaj związana jest z nieprawidłowym nawodnieniem organizmu (np. w wyniku nawykowego spożywania zbyt małej ilości płynów czy przebywania w wysokich temperaturach bez dostępu do bieżącej wody).

 

Hematokryt – HCT

  • Normy dla dzieci do 15 lat: 30–40%
  • Normy dla kobiet: 37–47%
  • Normy dla mężczyzn: 40–52%

Terminem „hematokryt” oznacza się po prostu stosunek objętości erytrocytów po koagulacji do objętości całej badanej krwi.

Wskazanie poniżej normy jest dodatkową cechą wskazującą na anemię. Naturalnie występuje u noworodków po pierwszym kontakcie z mlekiem matki – tzw. siarą. Hematokryt bywa niski przy krwawieniach.

Wysoki wskaźnik hematokrytu jest jedną z cech, dzięki którym diagnozuje się nadkrwistość; choroba ta jest jednak rzadka, dlatego uznaje się, że w większości przypadków większe niż uznane w normie wskazanie tej wartości typowe jest dla stanów odwodnienia.

 

Leukocyty – WBC

  • Norma: 4,1–10,9 K/µl (G/l)

Leukocyty to inaczej białe krwinki krwi, które odpowiedzialne są za zwalczanie wszelkich bakterii, wirusów czy innych patogenów we krwi.

Co za tym idzie, zbyt wysokie wskazanie leukocytów oznacza istnienie w organizmie infekcji bądź stanu zapalnego – zarówno dotyczącego konkretnego miejsca, jak również ogólnego stanu zapalnego organizmu. Wysokie wskaźniki białych krwinek mogą być również informacją o białaczce, jednak sam wynik podstawowych badań krwi to zbyt mało, aby móc to stwierdzić.

Trzeba mieć na uwadze, że zwiększona ilość leukocytów we krwi jest typowa również dla dość prozaicznych rzeczy, takich jak długotrwały, silny stres, duża aktywność fizyczna czy ekspozycja na słońce. Z tego powodu należy ściśle przestrzegać metod przygotowania do badań morfologicznych krwi.

Niska liczba leukocytów zwykle wynika z dość ograniczonej liczby przyczyn, np. jest wynikiem stosowanych leków czy bierze się bezpośrednio z uszkodzenia szpiku w wyniku ostrego czy przewlekłego schorzenia. W takim przypadku niezbędne jest dokładne przeanalizowanie liczby wszystkich poszczególnych leukocytów, co pozwoli wskazać tę grupę, która odpowiedzialna jest za wynik poniżej normy.

 

Trombocyty – PLT

  • Norma: 140–440 K/µl (G/l)

Trombocyty to nic innego jak płytki krwi, które odpowiedzialne są przede wszystkim za krzepliwość krwi.

Zbyt niska liczba płytek krwi często wskazuje na problemy z krzepliwością, jednakże w celu postawienia konkretnej diagnozy niezbędne jest dodatkowe badania obejmujące m.in. czas krzepnięcia krwi. Możliwe jest również istnienie w indywidualnych przypadkach małopłytkowości, czyli trombocytopenii – takie podejrzenie zachodzi przy powtarzającym się wyniku poniżej normy. Płytki mogą być zbyt niskie również w przypadku występowania nowotworów czy chorób autoimmunologicznych.

Liczba płytek krwi wzrasta po wysiłku fizycznym, w ciąży, a także w wyniku usunięcia śledziony czy przewlekłego stanu zapalnego bądź występującego w organizmie zakażenia. Może być również wynikiem niedoboru żelaza.

—–

Telefon kontaktowy        (22) 828 59 03